Το γεωπολιτικό τοπίο στην Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και τη Λατινική Αμερική πριν την Ελληνική Επανάσταση του 1821 (Α΄ ΜΕΡΟΣ)

 

 

Καλεσμένος στο newshub https://www.youtube.com/@newshubgr και τον Κωστή Δαμαβολίτη σε ένα ραδιοφωνικό αφιέρωμα στην Επανάσταση του 1821 αποτελούμενο από 3 μέρη:

http://www.varsos1821.gr/2024/04/1821_8.html (Β΄ ΜΕΡΟΣ)

http://www.varsos1821.gr/2024/04/blog-post.html (Γ΄ ΜΕΡΟΣ)

"Γεωργάκης Ολύμπιος – Ο Δαυλός της Ελευθερίας". Δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ – ταινία διανθισμένο με στοιχεία μυθοπλασίας

 

https://www.youtube.com/watch?v=XlDT-hHFKe8

Το δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ – ταινία "Γεωργάκης Ολύμπιος – Ο Δαυλός της Ελευθερίας", διανθισμένο με στοιχεία μυθοπλασίας, αποτελεί μια εξαιρετική προσπάθεια με σκοπό να αναδειχθεί η προσωπικότητα και η προσφορά στον Αγώνα της Εθνικής Παλιγγενεσίας του αγνού αγωνιστή του 1821 Γεωργάκη Ολύμπιου (1772 - 1821) από το Λιβάδι Ολύμπου – του Λεωνίδα της Μολδοβλαχίας - που μετά την ήττα  στο Δραγατσάνι (7 Ιουνίου 1821) και την αποτυχία της Επανάστασης στις Ηγεμονίες οχυρώθηκε στην Ι.Μ Σέκου της ορεινής Μολδαβίας μαζί με τον Ιωάννη Φαρμάκη και 350 άνδρες τους πολιορκούμενοι από 6.000 Τούρκους υπό τον Σαλίχ πασά. Δίνοντας ηρωικό τέλος στη ζωή του με την ανατίναξη της πυριτιδαποθήκης στο κωδωνοστάσιο του μοναστηριού τον Σεπτέμβριο του 1821 πέρασε για πάντα στη σφαίρα της αθανασίας για τον αγωνιζόμενο ελληνισμό ως διαχρονικό πρότυπο αυταπάρνησης και απόλυτης θυσίας για την ελευθερία.

22 Φεβρουαρίου 1821: ο αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας Αλέξανδρος Υψηλάντης περνά τον Προύθο και κηρύσσει την Επανάσταση στη Μολδοβλαχία

 

 

Σαν σήμερα, στις 22 Φεβρουαρίου 1821 ο αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας Αλέξανδρος Υψηλάντης πέρασε τον Προύθο ποταμό και κήρυξε την Επανάσταση στις παραδουνάβιες Ηγεμονίες της Μολδαβίας και της Βλαχίας. Το μέτωπο αυτό στη βόρεια Βαλκανική για 7 μήνες (Φεβρουάριος - Σεπτέμβριος) προσέφερε τα μέγιστα στην υπόθεση της Εθνικής Παλιγγενεσίας του 1821 ενάντια στον Οθωμανό δυνάστη.

ΟΙ ΚΑΤΑΔΡΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ ΣΤΗΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ (1825 & 1827). Δύο τολμηρές αλλά αποτυχημένες απόπειρες καταστροφής του αιγυπτιακού στόλου

 του Χρόνη Βάρσου

Φιλολόγου-Ιστορικού ερευνητή

ΜΑ Νεώτερης & Σύγχρονης Ιστορίας Πανεπιστημίου Νεάπολις Πάφου 

Το παρόν άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Στρατιωτική Ιστορία (τεύχος 316, Δεκεμβρίου 2023)

 

 Η Αλεξάνδρεια σε γαλλικό χάρτη με τα δύο λιμάνια της. Διακρίνεται καθαρά το δυτικό λιμάνι του Ευνόστου, όπου και ο αιγυπτιακός ναύσταθμος, που σημειώθηκαν οι δυο επιθέσεις του ελληνικού ναυτικού το 1825 και το 1827.

 

Η ναυτικός αγώνας στα χρόνια της Παλιγγενεσίας έλαβε νέες διαστάσεις με την είσοδο του ισχυρότατου αιγυπτιακού στόλου στο θαλάσσιο πεδίο αντιπαράθεσης το 1824. Η απόβαση του Ιμπραήμ στη Μεσσηνία, η κατάληψη της Μεθώνης και του Νεόκαστρου και η ταχεία προέλασή του στο εσωτερικό της Πελοποννήσου την άνοιξη του 1825, δημιούργησαν νέα δεδομένα και απειλές. Οι αλλεπάλληλες αρχικές αποτυχίες αναχαίτισής του, η παράλληλη έναρξη της πολιορκίας του Μεσολογγίου από τον Κιουταχή και η έξοδος του σουλτανικού στόλου στο Αιγαίο έθεταν την επανάσταση σε τεράστιο κίνδυνο. Ήταν σαφές ότι η γραμμή ανεφοδιασμού των αιγυπτιακών δυνάμεων Αλεξάνδρεια – Σούδα – Ναβαρίνο, έπρεπε να πληγεί αποφασιστικά με ένα εντυπωσιακό χτύπημα στην καρδιά της ναυτικής ισχύος του αντιπάλου, τον ναύσταθμο της Αλεξάνδρειας. Σχεδιάστηκαν και υλοποιήθηκαν έτσι δύο επιχειρήσεις τον Ιούλιο του 1825 και τον Ιούνιο του 1827, που αν και απέτυχαν, εντούτοις αποτέλεσαν την κορύφωση της ναυτικής τόλμης και ικανότητας των ελληνικών πληρωμάτων.

 

18-24 Νοεμβρίου 1826: Η μάχη της Αράχωβας. Ο Γεώργιος Καραϊσκάκης συντρίβει τους Τουρκαλβανούς του Μουστάμπεη Κιαφεζέζη

 

 

ο Καραϊσκάκης στην Αράχωβα (πίνακας του Πέτερ φον Ες)

Σαν σήμερα συμπληρώνονται 199 χρόνια από τη λήξη της 7μερης μάχης της Αράχωβας (18-24 Νοεμβρίου 1826) και την εμβληματική νίκη του Γεωργίου Καραϊσκάκη επί ενός εξαιρετικά επίλεκτου σώματος 2.200 Τουρκαλβανών υπό τον ικανότατο Μουστάμπεη Κιαφεζέζη με τη σχεδόν πλήρη εξόντωσή του. Η έναρξη της εκστρατείας του Καραϊσκάκη από την Αττική στη Στερεά από τις 25 Οκτωβρίου 1826, είχε ως στόχο να ανακουφιστεί η Ακρόπολη, πολιορκημένη από τις δυνάμεις του Ρεσίτ πασά Κιουταχή ήδη από τις 3 Αυγούστου 1826, και να διακοπεί η οδός ανεφοδιασμού των Τούρκων στην Αττική από τη Λάρισα και τη Λαμία. Η νίκη στην Αράχωβα αποτέλεσε την πρώτη μεγάλη ελληνική επιτυχία μετά την ηρωική Έξοδο και την πτώση του Μεσολογγίου στις 10-12 Απριλίου 1826 και μετέτρεψε σύντομα τον Κιουταχή, από πολιορκητή της Ακρόπολης, σε πολιορκούμενο εντός της Αττικής.

Η ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΤΟ 1828-1829. Μια συνοπτική παρουσίαση των κυριοτέρων πολεμικών επιχειρήσεων

Με τη ευφυή του πολιτική ο Ιωάννης Καποδίστριας (1776-1831) αναδιοργάνωσε πλήρως τον ελληνικό στρατό και το ναυτικό και με επιδέξιους διπλωματικούς χειρισμούς πέτυχε την απελευθέρωση της Στερεάς και τη διεύρυνση των συνόρων μέχρι τη γραμμή Αμβρακικού - Παγασητικού.

    

 του ΧΡΟΝΗ ΒΑΡΣΟΥ

Φιλολόγου-Ιστορικού ερευνητή

ΜΑ Νεώτερης & Σύγχρονης Ιστορίας Πανεπιστημίου Νεάπολις Πάφου 

 

Το παρόν άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Στρατιωτική Ιστορία (τεύχος 313, Σεπτεμβρίου 2023)

       Η τεράστια πολεμική προσπάθεια που κατεβλήθη από τους Έλληνες την περίοδο 1828-1829 συχνά παραγνωρίζεται και αποσιωπάται χάριν του μυθεύματος της ξένης παρέμβασης και «σωτηρίας». Μετά τη ναυμαχία του Ναβαρίνου το μελλοντικό αυτόνομο ελληνικό κράτος κινδύνευε να περιοριστεί αποκλειστικά στην Πελοπόννησο. Με την έλευση του Καποδίστρια και την κατάλληλη στρατιωτική ανασυγκρότηση και πολεμική προπαρασκευή, ύστερα από επίμονους και αιματηρούς αγώνες δύο ετών, απελευθερώθηκε η Στερεά μέχρι τον Σπερχειό ποταμό. Το εγχείρημα δεν ήταν καθόλου εύκολο, δεδομένου ότι οι τουρκικές φρουρές στην περιοχή ήταν εξαιρετικά ισχυρές και η βρετανική διπλωματία αντιδρούσε σφόδρα στην επέκταση των ελληνικών συνόρων βορείως του Ισθμού. Εν τούτοις οι αλλεπάλληλες στρατιωτικές νίκες των Ελλήνων, οι εξαιρετικοί διπλωματικοί χειρισμοί του κυβερνήτη και η αξιοποίηση του ρωσσοτουρκικού πολέμου που ξέσπασε τον Απρίλιο του 1828, δημιούργησαν τις προϋποθέσεις για την ενσωμάτωση του συνόλου της Στερεάς στο ανεξάρτητο πλέον ελληνικό κράτος.